Bury Chronicle
Ditiragalo tsa Bury (Selatine: Chronica kgotsa Cronica Buriensis), Ditiragalo tsa Bury St Edmunds,[1] kgotsa Ditiragalo tsa Bury St Edmunds,[2]tse pele di neng di itsege gape jaaka Chronica Abbreviata ("Ditiragalo tse di Khutshwafaditsweng"),[3] jaanong ke ditiragalo tsa Seesemane tsa metlha ya bogare tsa Johnstern tse pedi tse di neng di kokoantswe ke Phitlha St Edmunds Abbey mo lekgolong la bo13 le la bo14 la dingwaga.
Bokwadi
[fetola | Fetola Motswedi]
Karolo ya ntlha ya Bury Chronicle e ne ya kokoanngwa ke John wa Taxster[4]kgotsa Tayster,[5] yo o neng a bolela gore o ne a tsenela ntlo ya baitlami ka 1244[6] kgotsa 1255.[7] Galbraith o dira gore letlha la ntlha e nne la maikano a ga Taxster mme la bobedi e nne la motsweledi wa ntlha.[6] Kgang eno e batlile e fifadiwa ke tatelano ya ditiragalo e e fosagetseng e e tlhagisitsweng ke Marianus Scotus[8] mme e dirisiwa ke John wa Worcester le Taxster.
Go tloga ka ngwaga wa 1265, moitlami yo mongwe o ne a tswelela ka tiro ya gagwe [9]mme, go tloga ka Paseka 25 Mopitlwe 1296, moitlami wa boraro o ne a tswelela ka tiro ya bone.[10] Mokwadi wa bobedi—yo gantsi mme a neng a supiwa ka tsela e e senang motheo e le John wa Everden[11]—le ene o ne a tlhabolola pego ya ga Taxster, a akaretsa tshedimosetso nngwe e e oketsegileng ka madi a ntlo ya baitlami le go oketsa ka ditemana di le mmalwa go tswa mo bakwading ba le mmalwa ba bogologolo le borahisitori ba metlha ya bogare.[12] Mokwadi wa boraro o ne a sa kgatlhegele dikgang tsa madi jaaka wa bobedi, le fa a ne a tswelela go kwala dintlha tsa sesole le tsa selegae.[13]Galbraith o ne a dumela gore go sa kwalwe sentle ga dipolelwana le diphoso tse dintsi tsa mokwalo wa motsweledi wa bobedi di bakilwe ke moitlami yo o sa rutegang thata yo o neng a tsenya mokwalo o o makgwakgwa wa motsweledi wa ntlha dingwaga di ka nna 50 moragonyana a sa tlhaloganye sentle se a neng a se kwalolola.[14]
Diteng
[fetola | Fetola Motswedi]Bury Chronicle ka kakaretso e kopolola ka tlhamalalo mekwalo ya yone ya motswedi go tloga ka nako ya Popo go fitlha ka ngwaga wa 1212.[15] Bontsi jwa dilwana go fitlha ka 1131 di tserwe mo go John wa Worcester,[16] gongwe mo khoping e jaanong e tshwerweng jaaka Bodleian Library MS 297, e e akaretsang ditlaleletso tse dintsi tse di amanang le hisitori ya ntlo ya baitlami.[17] Dilo tse dingwe di tserwe ka tlhamalalo kgotsa ka metswedi e e seng ya sepe go tswa mo bukeng ya Esele ya Gauta ya ga Apuleius, Masigo a a kwa Godimo a ga Aulus Gellius, tshoboko ya ga Justin ya Hisitori ya ga Trogus ya ga Filipi, Tshobokanyo ya ga Eutropius ya Hisitori ya Roma, thanolo ya ga Jerome ya Motsemogolo wa ga Eusebius, Confeines God ya ga Eusebius le Ono ya ga Augustine. Dikgomotso tsa ga Boethius tsa Filosofi, tsa ga Gildas tsa ga Tshenyego le Phenyo ya Boritane, Hisitori ya Kereke ya ga Bede, tsa ga Herman wa Bury tsa ga Dikgakgamatso tsa ga Moitshepi Edmund, Policraticus ya ga John wa Salisbury, Ditiro tsa ga William wa Malmesbury tsa Dikgosi tsa Baesemane le Ditiro tsa ga Frecul tsa Baesemane1. Hisitori, Hisitori ya Sekolo ya ga Petere Moja, le Sigebert wa Ditiragalo tsa ga Gembloux.[18]Go tloga ka 1131 go fitlha ka 1212, metswedi ya yone e megolo ke Ditiragalo tsa ga Ralph de Diceto le Ditiragalo tsa ga Moitshepi Edmunds. (Ga go tlhomamisege gore meneelo ya ntlhantlha ya ga Taxster e simolotse kae ka gonne mokwalo o le mongwe fela o o setseng wa Annals ga o na ditsebe tsa one tsa bofelo.)[19]
Marginalia mo thanolong e e tlhabolotsweng le e e tswelelang pele e tlhokomela gore ditlaleletso tsa yone mo pegong ya ga Taxster di ne di tswa kwa go Apuleius, Orosius, Eutropius, Boethius, Freculf, Marianus Scotus le Johane wa Worcester.[20] Le fa go bolelwa gore pego eno e fedile ka 1301,[21]rekoto ya yone ka kakaretso tota e fedile ka 1300 mme go kwadilwe fela dilo tse dinnye morago ga moo mo dingwageng tsa 1301, 1313, 1326, 1329, 1334, le 1335.[22][23]
Boswa
[fetola | Fetola Motswedi]Diteng tsa Bury Chronicle morago ga moo di ne tsa dirisiwa ke borahisitori ba bangwe ba le bantsi le bakwadi ba ditiragalo kwa botlhaba jwa Engelane, go akaretsa le John wa Eversden, John wa Oxnead, le Bartholomew Cotton.[24]
Mekwalo ya seatla
[fetola | Fetola Motswedi]Karolo ya ga Taxster ya Ditiragalo tsa Bury e sa ntse e le teng mo mekwalong e le 2 ya seatla.[25][26]Ya ntlha, e e ka tswang e le ya ga Taxster,[27] e na le difolio 3 go ya go 43 tsa Laeborari ya Boritane ya MS Cotton Julius A 1.[28][29] E ne ya senngwa go sekae ke molelo wa Laeborari ya Cottonian ka 1731.[30]E nngwe e akaretsa difolio 109 go ya go 124 tsa Arundel MS 6, e e kileng ya bo e le ya ga John Erghome (fl. 1353–1385), Edward North, [31] le William Howard[32] mme jaanong e tshwerwe ke Kholetšhe ya Dibetsa,[33][34]Ditiragalo (Ditiragalo tsa Ditiragalo).[35]Se se na le fela tsweletso ya ntlha ya tiro ya ga Taxster, e e khutlang ka 1295.[36]
Mofuta o o tlhabolotsweng le o o tswelelang ka botlalo wa pego ya ditiragalo ke Arundel MS 30, e e tshwerweng ke Kholetšhe ya Dibetsa.[37] Go tloga ka 2002, pego ya ga Antonia Gransden ya 1956 e e neng e e naya[38] e ne e le yone fela kgatiso ya karolo ya ntlha ya ditiragalo pele ga 1212.[39] Morago ga moo o ne a gatisa karolo eno go tloga ka 1212 go ya go 1301 ka 1964.[40]
Ditiragalo tsa ga John wa Worcester le tsone di ne tsa tsenngwa le dintlha tsa ga Taxster mo kgatisong ya Peterborough Abbey e e neng e tshwerwe jaaka MS 92 ya Kholetšhe ya Cambridge Corpus Christi.[24] [41] [42]Ditiragalo tsa Colchester (BL Harley MS 1132) ke mofuta o mongwe wa Ditiragalo tsa Bury, o o sa tlwaelegang ka go felela ka 1193[43] le ka go akgola William wa Malmesbury ka tlhamalalo ka tsela e a neng a tshwara Sceafa ka yone.[44]
Dikgatiso
[fetola | Fetola Motswedi]Kroniki e e feletseng ga e ise e gatisiwe. Benjamin Thorpe o gatisitse palo e e rileng ya dingwaga go tswa mo khoping ya Peterborough ka 1849, go tloga ka 1152 go ya go 1294[45] go ya ka to Gransden[46] mme go tloga ka 1152 go ya go 1295[47] go ya ka Thorpe ka boene,[48] go tloga ka 1173 go ya go 1265 [49] go ya ka Luard,[50] le go tloga ka 1258 go ya go 1265 [51] fela go ya ka Jones.[52] Henry Richards Luard o ne a gatisa dingwaga tsa 1258–1263 tse di kokoantsweng go tswa mo mekwalong e le mmalwa ka 1859 jaaka karolo ya Motseletsele wa Dibuka tsa Rolls.[53] Felix Liebermann o ne a gatisa dinopolo tse di amanang le Jeremane go tswa mo mekwalong e le mmalwa ya Segopotso sa Hisitori ya Jeremane ka 1888.[54]Vivian Motsomi Galbraith o gatisitse dingwaga go tloga ka 1296–1301 go tswa go Coll. Letsogo. ka 1943. Antonia Gransden o gatisitse dingwaga tsa 1212–1301 ka 1964.[55]
Metswedi
[fetola | Fetola Motswedi]- ↑ Gransden (1956).
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFGransden1956
- ↑ Jones (1907), Bibliography
- ↑ Bruce (2002), p. 47.
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFBruce2002
- ↑ Luard (1859), p. liii.
- ↑ Galbraith (1943), pp. 52–53.
- ↑ Thorpe (1849), pp. v–vi.
- ↑ Bruce (2002), p. 47.
- ↑ Bruce (2002), p. 47.
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFGransden2015
- ↑ Gransden (2015), p. 254
- ↑ Gransden (2015), p. 172.
- ↑ Galbraith (1943), pp. 51–52.
- ↑ Bruce (2002), p. 47.
- ↑ Bruce (2002), p. 47.
- ↑ Gransden (2015), p. 243.
- ↑ Gransden (2015), p. 243.
- ↑ Gransden (2015), p. 243.
- ↑ Gransden (2015), p. 254.
- ↑ Bruce (2002), p. 47.
- ↑ Gransden (1964).
- ↑ Gransden (2015), p. 254.
- ↑ Burton (1913)
- ↑ Thorpe (1849), p. xii.
- ↑ Gransden (2015), p. 253.
- ↑ Gransden (2015), p. 253.
- ↑ Gransden (2015), p. 253.
- ↑ Hardy (1871), §287: Chronicon ab Orbe Condito ad Edwardum I., Angliae Regem, Inclusive; Scriptum a Johanne de Taxter, Monacho de Bury, post Annum 1267, quo Habitum Monachalem Susceperat, ut Patet ex Ejusdem Hac de Re Inserta Adnotatione, Fol. 37 b. MS. Cott. Jul. A. I..
- ↑ Gransden (2015), p. 253.
- ↑ Young (1829), No. VI..
- ↑ Thorpe (1849), p. xii.
- ↑ Gransden (2015), p. 253.
- ↑ Young (1829), No. VI, §2: Johannis Tayster "Incipit Cronica Abbreviata a Principio Mundi" ad Annum 1287.
- ↑ Forester (1854), p. xii
- ↑ Forester (1854), p. xii
- ↑ Thorpe (1849), p. xii.
- ↑ Forester (1854), p. xii
- ↑ Bruce (2002), p. 173.
- ↑ Forester (1854), p. xii
- ↑ Thorpe (1849), p. xii.
- ↑ Gransden (1956).
- ↑ Luard (1859), p. lii.
- ↑ Bruce (2002), p. 47.
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFLuard1859
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFThorpe1849
- ↑ Thorpe (1849), pp. 136–279.
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFLuard1859
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFLuard1859
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFLuard1859
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFLuard1859
- ↑ Jones (1907), §20: Minor Chroniclers.
- ↑ Luard (1859), pp. lii–liv & 137–140.
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Bury_Chronicle#CITEREFGransden1964
- ↑ Gransden (1964)