Ditlhare, Dingaka le Ngwaoboswa - Mekgwa ya setso ya boitekanelo mo metseng ya Batswana mo Aforikaborwa

Setswana ke nngwe ya dipuo tse di fitlhelwang kwa Aforikaborwa, Botswana, Namibia, Zimbabwe le karolo e nnye ya Lesotho. Batswana ba le bantsi ba fitlhelwa kwa nageng ya Botswana, e latelwe ke Aforikaborwa. Go ya ka dipalopalo, ke diperesente di le 8.3 tsa naga tse di nang le batswana.

Mekgwa ya boitekanelo ya Setso

Dingaka tsa Setso

Batswana ba ikadile ka porofense ya Bokone Bophirima mme ga ba ikala fela, ba ikadile ka ngwaoboswa ya bona, ditlhare tse di ba sireletsang kgatlhanong le malwetsi a farologaneng le dingaka tsa setso tse e leng gore di ba sireleditse. Malwetsi a tshwana fela go ralala ditso tsa rona tsa Aforika.

Go na le malwetsi a tlholwang ke go sa latelele meetle le meila ya Setswana. Go boe gape go nne le malwetsi a tlholego, a a ka tlholwang ke tikologo e e seng phepha. Malwetsi a tlholege a tshwana le malwetsi a mafatlha, go opiwa ke tlhogo le mototwana (go wa). Malwetsi a a tlholwang ke go sa latelele melawana ya setso ke go ja ditlhare ka meno (fa o jele nama ya dithari mme o sa jewa dithari). Go folafala fa o bone batho ba bosigo, ba e leng gore ba bidiwa baloi. Sejeso le sona ke nngwe ya malwetsi a e leng gore a na amana le setso, mme sona o nna le sona fa o tsheletswe botlhole mo dijong. Go tshwarwa ke phogwana. Go nna le ngope (madi a magolo), le a mangwe a a tlhagelelang fa ntse o buisa.

Dingaka tsa Setso

Batswana ba na le mefuta e e farologanang ya dingwana tsa setso. Go na le ngaka e Tshoša, yona ke ngaka e e sa tlholeng ka go dirisa ditaola. Go na le bo Nkadilatlha, tseo ke dingaka tse e leng gore di gasa bola go tlhatlhoba batho. Go ya ka dipatlisiso, bongaka bo, bo tsewa kwa metsing.

Tsela ya go alafa

Mo Batswaneng fa o bone baloi mme o be o golafala, o tshwanetse go bona ngaka ya Setswana gore e tle e kgone go go afala, ka go go tlhatlhoba le go go fa ditlhare. Mo motho a jeleng nama ya dithari mme a sa jewa dithari, o tshwanetse go jewa dithari gore tlhaloganyo e boele mannong. Mo maemong a e leng gore motho o ile kgolegelong, malomaagwe o tshwanetse go mo tlhapisa ka mosiama, gore a seka a tsenwa ke dikgaba. Mo o tsheletsweng sejeso gona, o tshwanetse go bona nkadilatlha gore a tle a kgone go go kgwisa sejeso seo.

Go na le setlhare se se bidiwang 'Lengana' mo ditlhareng tsa setso tsa Batswana. Setlhare se na le mesola e mentsi, jaaka go fedisa go fotlhola, go tiisa masole a mmele le go ntsha serame mo mmeleng. Batho ba bogologolo ba ne ba bedisa lengana ka metsi mme morago ba le nwe gore ba dule ba itekanetse.