Mutale Nalumango

W.K. Mutale Nalumango (o tshotswe ka kgwedi ya Ferikgong e thola bongwe(1) ka ngwaga wa 1955) ke morutabana le mmadipolotiki wa kwa Zambia. Ga jaana o direla jaaka Motlatsa Tautona wa bo lesome le bone (14) wa Zambia, a tlhophilwe mo maemong ao ka kgwedi ya Phatwe ka ngwaga wa 2021. Nalumango ke mosadi wa bobedi fela go nna mo maemong a, a a tsewang e le nngwe ya ditiro tsa botlhokwa tsa sepolotiki mo nageng.

Tiro

Mutale, yo o belegweng ka ngwaga wa 1955 kwa Kaputa, ke morutabana. O ne a direla jaaka motlatsa-Tautona wa Sekolo sa Sekontari sa Barutabana sa Zambia pele a tsena mo dipolotiking ka ngwaga wa 2001 mme a tlhophiwa go nna leloko la palamente mo kgaolong ya Kaputa mo ditlhophong tsa kakaretso tsa ngwaga wa 2001 e le moemedi wa Movement for Multi-Party Democracy.

Ka nako ya ga Levy Mwanawasa jaaka Tautona, Nalumango o ne a dira mo maemong a le mmalwa, go akaretsa le go nna Tona ya Badiri le Tshireletso ya Loago le Tona ya Ditirelo tsa Tshedimosetso le Kgaso.Jaaka Tona ya Tshedimosetso le Tirelo ya Kgaso, ditiro tsa gagwe di tsositse matshwenyego ka kgololosego ya bobegadikgang kwa Zambia morago ga gore mapodisi a tlhasele Richard Sakala's Omega TV morago ga lekwalo le le neng le kwadilwe ke ramolao wa kakaretso wa nako eo, Sunday Nkonde [de] mo a neng a bolela gore seteishene sa thelebišene se ne se dira ka tsela e e seng ka fa molaong mme se tlhoka go tswalwa.

Morago ga go tlhophiwa gape jaaka leloko la palamente ya Kaputa ka ngwaga wa 2006, o ne a emela motlatsa-sebui wa Kokoano Bosetšhaba ya Zambia mme a fenya a sa ganediwe, a nna mosadi wa ntlha go tshwara maemo ao. Mo ditlhophong tsa ngwaga wa 2011 o ne a latlhegelwa ke setilo sa gagwe sa palamente go Maxas Ng'onga wa Patriotic Front. Morago o ne a swetsa go tsenela United Party for National Development koo a neng a tlhophiwa go nna modulasetilo wa mokgatlho wa bosetšhaba ka ngwaga wa 2013, maemo a a neng a a tshwere go fitlha ka kgwedi ya Tlhakole ka ngwaga wa 2021 fa a ne a nna motlatsa moporesidente wa mokgatlho.

Mo ditlhophong tsa kakaretso tsa ngwaga wa 2021, o ne a nna Motlatsa-Moporesitente wa Zambia morago ga gore UPND e fenye ditlhopho tsa boporesitente, a nna mosadi wa bobedi morago ga yo o tlileng pele ga gagwe (Inonge Wina) go tshwara maemo.