Jump to content

Nakedi Sibanda-Kekana

Go tswa ko Wikipedia
Nakedi Sibanda-Kekana
Mokhanselara wa temothuo le tlhabololo magae wa kwa Limpopo
Assumed office
Seetebosigo a le masome mabedi ngwaga wa 2024
PremierPhophi Ramathuba
Pele Ga GagweThabo Mokone
Mokhanselara wa Limpopo wa metshameko, botaki le ngwao
In office
Phalane a le malatsi a marataro ngwaga wa 2022  Seetebosigo a le lesome le bone ngwaga wa 2024
PremierStan Mathabatha
Pele Ga GagweThandi Moraka
Morago Ga GagweJerry Maseko
Mopalamente wa Limpopo
Assumed office
Motsheganong a le masome mabedi le bobedi ngwaga wa 2019
Motshwara madi wa ANC kwa Limpopo
Assumed office
Seetebosigo 2022
Pele Ga GagweDanny Msiza
Ka Ga Ena
O tsetsweFirikgong a le lesome le borataro ngwaga wa 1966
Moagi Wamo Aforika borwa
MokgatlhoAfrican National Congress

Nakedi Grace Sibanda-Kekana (o o tshotsweng ka Firikgong a le lesome le borataro ngwaga wa 1966) ke mopolotiki wa kwa Aforika Borwa o o berekang e le mokhanselara wa temothuo le tlhabololo magae kwa Limpopo. Pele e ne e le mokhanselara wa metshameko, botaki le ngwao, maemo a a tseneng mo go one ka Phalane 2022, morago ga a sena go tlhophiwa e le motshwara madi wa kgaolo ya Limpopo mo phathing ya gagwe ya African National Congress (ANC). Pele o ne a tlhophilwe e le mokhanselara wa kgaolo ka 2019 le mmatoropo wa mmasepala wa Lepelle-Nkumpi go tswa ka Phatwe 2016 go tsena Morule 2018, fa ANC e mo kopa go ithola marapo ka nako ya tshenyetso setshaba ya banka ya VBS Mutual.

Tiro ya gagwe mo pusong

[fetola | Fetola Motswedi]

Sibanda-kekana e ne e le mokhanselara wa mmasepala wa Lepelle-Nkumpi wa kgaolo ya Limpopo kwa Capricon a bereka gape e le motsamaisa dipuisano tsa khansele ya mmasepala, o tsene mo ofising eo ka 2013[1], go fitlhelela ka ditlhopho tsa Phatwe 2016.[2] Pele ga ditlhopho tsa 2016, o ne a tlhophiwa gale go ya khanseleng, a tlhophiwa go nna mmatoropo wa Lepelle-Nkumpi.[3][4][5] Ka nako ya fa a tlhophiwa mmatoropo, Sibanda-Kekana o ne a le mo maemong a a kwa godimo mo phathing ya gagwe ya sepolotiki ya African National Congress (ANC), e le motshwara madi wa kgaolo ya Limpopo ya Peter Mokaba;[6] o ne a tlhophiwa gape mo setlheng se sengwe a ntse a le mo maemong ao ka Phukwi 2018.[7]

Ka Phalane 2018, Sibanda-Kekana o ne a amega mo kgangyeng ya tshenyetso setshaba  kwa bankeng ya VBS Mutual fa e tlhaga, mo tshekatshekong ya South African Reserve Bank, gore mmasepala wa Lepelle-Nkumpi mo ketelelong pele ya Sibanda-Kekana o ne o tsentse madi a a fetang didikadike di le dikete di le lekgolo le masome matlhano mo bankeng eo pele ga e phatlaladiwa.[8][9] Phathi ya kganetso ya Democratic Alliance (DA) e ne ya re a rolwe marapo,[10] ka Morule 2018 e ne e le mongwe wa baeteledipele ba ditoropo ba ANC ba phathi e neng e ba pateleditswe go ithola marapo ka go nna le seabe mo go tsenyeng madi kwa VBS.[11] Ka 2019, o ne a tlhatlhamiwa ke Meriam Molala,[12] le ntswa go thapiwa ga ga Molala morago go ne ga twe ga go a tsepama go ya ka kgotlatshekelo.[13]

Tiro ya gagwe mo pusong ya kgaolo

[fetola | Fetola Motswedi]

Morago ga go ithola marapo e le mmatoropo, Sibanda-Kekana o ne a tswelela a nna motshwara madi wa kgaolo wa ANC[8], mo ditlhophong tsa 2019, o ne a tlhophiwa go nna mokhanselara wa kgaolo ya Limpopo, a le mo maemong a masome mabedi le bone mo lenaaneng la ANC.[14][15] Ka Morule 2021, kgaolo ya Peter Mokaba e ne ya mo tlhopha gape e le motshwara madi wa kgaolo.[16]

Motshwara madi wa kgaolo wa ANC:2022

[fetola | Fetola Motswedi]

Ka ngwaga wa 2022, Sibanda-Kekana o ne a tlhaga e le ntlhopheng o o nonofileng wa motshwara madi a kgaolo ya Limpopo. O ne a eme ka kemo nokeng ya modulasetilo wa ANC wa kgaolo Stan Mathabatha, o a neng a emetse go tlhophiwa gape e le laboraro mo ofising.[17] Go ema ga gagwe go ne ga itemogela kemo nokeng ya boeteledipele jwa kgaolo ya ga gabo ya Peter Mokaba, le ntswa makalana a mangwe mo kgaolong a ne a ratile Donald Selamolela e le ene a ka nnang mo maemong ao. Go tlhophiwa ga gagwe go ne go ngangisanwa ka gone mo makgotleng a ANC: lekalana la Limpopo la South African Communist Party (SACP) le ne le re Sibanda-Kekana le ba bangwe ba ga Mathabatha ba ba neng ba amana le kgang ya VBS ga ba a tshwanela go tlhophiwa go sa kgathalesege gore a ba ne ba lebisiwa molato mo kgang e.[9]

Fa bokopano jwa ANC jwa kgaolo bo simolola ka Seetebosigo 2022, Donald Selamolela o ne a gana go ema kgatlhanong le Sibanda-Kekana, a mo tlogela go ema kgatlhanong le Faith Chauke.[18] O ne a amogela ditlhopho di le makgolo a supa, masome a robabobedi le boratark kgatlhanong le Chauke o ene a neng a iponela ditalama di le makgolo a mararo, masome a supa le botlhano,ka jalo Sibanda a tsena mo maemong ao,[19] fela jaaka ba bangwe ba ba neng ba le mo thotloetsong ya ga Mathabatha.[20]

Khansele: 2022 go fitlhelela gompieno

[fetola | Fetola Motswedi]

Ka Phalane a le malatsi a marataro ngwaga wa 2022, Mathabatha e le moeteledipele wa Limpopo, o ne a itsise ka tswakanyo ya khansele ya Limpopo e go neng go dumelwa gore e amana le maduo a bokopano jwa ANC jwa Seetebosigo. Sibanda-Kekana o ne a tlhomiwa mokhanselara wa metshameko, botaki le ngwao, o ne a tlhatlhama Thandi Moraka, o a neng a reteletswe ke go iponela tlhopho gape mo komiting ya ANC kwa bokopanong jwa phathi.[21] O mongwe o a neng a tlhomilwe mo khanseleng ka tswakanyo eo e ne e le Florence Radzilani, mmatoropo o mongwe wa pele o a neng a ithotse marapo ka nako ya kgang ya VBS. Go thapiwa ga ga Radzilani le Sibanda-Kekana go ne ga kgalwa ke diphathi tsa kganetso tsa DA[22],Economic Freedom Fighters,[23] ActionSA le Azanian People's organisation (AZAPO); ka Ngwanatsele, AZAPO e ne ya rulaganya mogwanto go ya kwa ofising ya moeteledipele, ba re Radzilani le Sibanda-Kekana ba ntshiwe.[24] Fa a tsibogela go kgalwa moo, Mathabatha o ne a supa gore Radzilani le Sibanda-Kekana ga ba a lebisiwa melato epe le gore go thapiwa ga bone go tsamaelana le melawana le ditshetlana tsa ANC tsa maloko a a amegang mo tshenyetsong setshaba.[25]

Sibanda-Kekana o ne a nna mokhanselara wa temothuo le tlhabololo magae morago ga go tlhophiwa ga ga Phophi Ramathuba go nna moeteledipele morago fa ditlhopho tsa 2024.[26]

  1. Moloto, Moloko (15 February 2013). "Municipality slow to act on illegal spending". IOL. Retrieved 28 November 2025
  2. Import, Pongrass (14 July 2016). "Mayor Kganyago, Speaker Sibanda test drive new trucks". Polokwane Observer. Retrieved 28 November 2025
  3. "Lepelle-Nkumpi Appoints New Mayor". Lepelle-Nkumpi Local Municipality. 2016. Retrieved 01 December 2025
  4. Import, Pongrass (17 August 2016). "13 female mayors appointed in Limpopo". Polokwane Observer. Retrieved 01 December 2025
  5. Import, Pongrass (21 November 2016). "Capricorn district mayors inaugurated". Polokwane Observer. Retrieved 01 December 2025
  6. ANCLimpopo (18 August 2016). "Nakedi Sibanda (Peter Mokaba Regional Treasurer) was elected Mayor and Barrel Ntsoane elected as Speaker of Lepelle-Nkumpi Municipality in the inaugural council meeting earlier today. #ANCinGovt". Facebook. Retrieved 01 December 2025
  7. "John Mpe emerges new Peter Mokaba chair". Capricorn FM. 7 July 2018. Retrieved 01 December 2025
  8. 1 2 "Fired VBS mayor 'robbed' of R140k". Dispatch. 7 February 2019. Retrieved 01 December 2025
  9. 1 2 Yende, Sizwe Sama (9 March 2022). "Limpopo ANC's alliance partners do not support Mathabatha's bid for third term under the VBS faction". City Press. Retrieved 01 December 2025
  10. Mileham, Kevin (29 October 2018). "VBS: Mkhize and 15 ANC mayors must step down". Politicsweb. Retrieved 01 December 2025
  11. "ANC fudges over fired VBS mayors". The Mail & Guardian. 14 December 2018. Retrieved 01 December 2025
  12. "Molala appointed Lepelle Nkumpi new mayor". Capricorn FM. 5 August 2019. Retrieved 01 December 2025
  13. "ANC member welcomes ruling on appointment of Lepelle-Nkumpi mayor". Capricorn FM. 14 October 2020. Retrieved 01 December 2025
  14. Raletjena, Phuti (21 May 2019). "VBS mayors get legislature jobs". Daily Sun. Retrieved 01 December 2025
  15. "Nakedi Grace Sibanda-Kekana". People's Assembly. Retrieved 01 December 2025
  16. Mahlati, Zintle (23 December 2021). "ANC exec re-elected into positions at regional conference in Limpopo". News24. Retrieved 01 December 2025
  17. Sadike, Mashudu (4 June 2022). "10 contenders nominated for top five positions at Limpopo ANC conference". IOL. Retrieved 01 December 2025
  18. Sadike, Mashudu (4 June 2022). "10 contenders nominated for top five positions at Limpopo ANC conference". IOL. Retrieved 01 December 2025
  19. "Mathabatha re-elected Limpopo ANC Chairperson". Limpopo Chronicle. 6 June 2022. Retrieved 01 December 2025
  20. Masuabi, Queenin (4 June 2022). "Stan Mathabatha wins third term but ANC to mull over Limpopo premiership succession plan". Daily Maverick. Retrieved 01 December 2025
  21. Sadike, Mashudu (7 October 2022). "Limpopo Premier Stan Mathabatha fires three MECs from executive committee". IOL. Retrieved 01 December 2025
  22. Import, Pongrass (14 October 2022). "Limpopo Executive Council's reshuffle raises questions". Polokwane Observer. Retrieved 01 December 2025
  23. "'Recycling dead wood': Opposition unhappy over Limpopo premier's cabinet reshuffle". The Citizen. 7 October 2022. Retrieved 01 December 2025
  24. Mamphiswana, Phumudzo (10 November 2022). "Azapo joins calls for the removal of MECs Radzilani and Kekana". Capricorn FM. Retrieved 01 December 2025
  25. Dube, Mpho (20 June 2022). "Election of officials linked to VBS scandal irks ANC members". Sunday World. Retrieved 01 December 2025
  26. "Ramathuba shakes up Limpopo provincial cabinet". Jacaranda FM. Retrieved 01 December 2025