Nomgcobo Jiba
| Nomgcobo Jiba | |
|---|---|
| Mothusa mookamedi wa ditsheko tsa setshaba wa lekgotla la National Prosecuting Authority ya Aforika Borwa | |
| In office Morule a le masome mabedi le bobedi ngwaga wa 2010 – Lwetse a le lesome le botlhano ngwaga wa 2015 | |
| Appointed by | Jacob Zuma |
| Pele Ga Gagwe | Menzi Simelane |
| Morago Ga Gagwe | Mxolisi Nxasana |
| Ka Ga Ena | |
| O tsetswe | Nomgcobo Jiba Aforika Borwa |
| Alma mater | Damelin College Walter Sisulu University |
| Tiro | Mosekisi |
| Tiro | Mmueledi |
Nomgcobo Jiba e ne e le mothusa mookamedi wa ditsheko mo dikgotlatshekelong kwa Aforika Borwa.
Botshelo jwa a le mmotlana le thuto
[fetola | Fetola Motswedi]Nomgcobo Jiba o na le dithuto tsa LLB go tswa kwa Walter Sisulu University ka 1989, a ya go tsweledisa ka go aloga ka master's degree ya molao wa dikgwebo ka 1996.[1]
Tiro
[fetola | Fetola Motswedi]Jiba o berekile e le moatlhodi kwa kgotlatshekelong ya Peddie kwa Kapa Botlhaba ka 1988, a ya go tsweledisa kwa dikgotlatshekelong tse di kwa Tsolo le Mthatha. O ithotse marapo mo pusong ka 1997 go berekela ofisi ya molao ya Qunta Ntsebeza kwa Cape Town, a berekela gore a tle a nne mmueledi, a atlega ka 1998. Ka 1999, Jiba o ne a berekela Deloitte & Touche e le moitseanape wa bosupi kwa Pretoria, a ya go bereka gape e le mmueledi mogolo kwa lekgotleng la batlhotlhomisi ba melato e e masisi ya itsholelo. Lekgotla le le ne la phatlhaladiwa ka 2001 le tlhatlhamiwa ke la Scorpions kwa Jiba a neng a thapiwa e le mothusa mookamedi wa ditsheko tsa setshaba. O ne a thapiwa mo maemong ao ka 2006. Morago ga Scorpions e sena go phatlaladiwa, o ne a fudusediwa kwa kgotlatshekelong ya melato ya kgwebo e e faphegileng ka 2009. Ka Morule 2010, Jiba o ne a tlhatlosiwa maemo go nna mothusa mookamedi wa ditsheko tsa setshaba kwa lekgotleng la ditsheko, maemo a a neng a mo fa bookamedi jwa ditshwetso tsotlhe tsa boatlhodi tse di diriwang ke puso.[1][2]
Mothusa mookamedi wa ditsheko tsa setshaba
[fetola | Fetola Motswedi]Ka Lwetse a le lesome le botlhano ngwaga wa 2016, Jiba o ne a rolwa marapo a gagwe a bobueledi ke kgotlatshekelo ya Gauteng ka fa a neng a tshwara ditsheko tse dintsi tsa sepolotiki ka teng.[3] Se se akaretsa tshwetso ya go tsholola melato ya tshenyetso setshaba kgatlhanong le moeteledipele wa sepodisi sa Aforika borwa wa lekalana la botlhale jwa tlolo molao Richard Mdluli.[3][4] ditsheko tse dingwe di akaretsa go sekisediwa tsietso le go bua maaka mo maikanong mo maitekong a go atlhola mookamedi wa lekalana la Hawks Major General Johan Booysen ka 2012.[5] Booysen o ne a re Jiba o lekile go mo lebisa molato o o sa mo lebaganang e le go leka go mo iletsa go sekaseka ditsheko dingwe tsa tshenyetso setshaba tse di amang lolwapa lwa ga tautona Zuma.[6][7] O ne a kgalwa gape ke dikgotlatshekelo ka seabe sa gagwe mo go berekeng mo mathateng a dikgatiso tsa botlhola tsa ga Zuma.[7]
Tshwetso ya go rola Joba marapo a bobueledi e ne ya boelwa morago ke SCA ka Lwetse 2018.[8]
Ka Moranang a le masome mabedi le borataro ngwaga wa 2019, go ne ga itsisewe fa Jiba a kobilwe ke tautona Cyril Ramaphosa[9] e le kgakololo ya komiti ya tsheko ya ga Mokgoro.[10]
Moatlhodi o o ikemetseng
[fetola | Fetola Motswedi]Ka 2015, moeteledipele wa NPA, Shaun Abrahams, o ne a itsise fa tsheko kgatlhanong le Jiba e tlaa tshololwa.[11] Ka Ngwanatsele 2017, mmueledi Gerrie Nel le AfriForum ba ne ba tsaya kgato ya semolao go sekisa Jiba.[12] Morago ga kgwedi kgotlatshekelo ya Pretoria e ne ya seegela kwa thoko tshwetso ya go tsholola tsheko kgatlhanong le Jiba. Se se ne se raya gore NPA e tlamega go busetsa ditsheko tseo. Ka ngwaga wa 2020 go ne go ise go buiwe ka seemo sa ditsheko tseo.[13]
Manganga
[fetola | Fetola Motswedi]Monna wa ga Jiba, Booker Nhatsi, o ne a atlholelwa go utswa dikete di le lekgolo, masome a robabongwe le boraro jwa madi a diranta mo letloleng la moreki ka 2003, a atlholelwa dingwaga di le tlhano mo kgolegelong, mme melato ya gagwe e ne ya phimolwa morago ga gore tautona Jacob Zuma a mo itshwarele ka 2010.[14] Ka Phatwe 2021 o ne a emela Democracy in Action (DIA) a sa ba lope sepe, kwa a neng a re Jacob Zuma o ka bo a sa tshwarelwa go nyatsa kgotlatshekelo a sa sekisiwa pele.[15]
Ka ngwaga wa 2007, moeteledipele wa NPA Mokotedi Mpshe o ne a seegela Joba kwa thoko go bo a thusitse mo tlhotlhomisong ya sepodisi kgatlhanong le mosekis wa NPA Gerrie Nel, o ka nako eo e ne e le moeteledipele wa lekgotla la Scorpions la Gauteng le le neng la phatlaladiwa. Tsamaiso ya kgalemo ga ise ke e diragadiwe.[16]
Ka Mopitlo 2012 mo maemong a gagwe e le motshwaralela mothusa moatlhodi o ne a laelwa ke SCA go ba neela ditokomane tsotlhe tse di gwetlhileng tshwetso ya go boela morago melato ya tshenyetso setshaba kgatlhanong le Zuma. O ne a seka a dira se se laotsweng.[16]
Ka Moranang 2015, o ne a itshupa fa pele ga kgotlatshekelo e e faphegileng[17] ya dikgwebo a lebisitswe melato ya tsietso le go sa bue boammaruri mo maikanong mo maemong a gagwe mo setlhopheng se se neng se sa sale melao morago[18] sa basekaseki ba lolwapa loora Zuma mo tshenyetsong setshaba. Booysen o ne a bolelela komiti ya tsheko ya ga Mokgoro gore lebaka la gore a bo a atlhotswe ke Jiba ke ka gore o ne a amega mo dikgatlhegong tsa dikgwebo tsa ga tautona wa pele Jacob Zuma le morwae Edward.[19]
Pampiri ya dikgang ya The Maverick e supile fa moatlhodimogolo wa Kgotlatshekelo ya Kapa Bophirima John Hlophe a lekile go sireletsa Jiba mo go atlholweng ka go tlhopha moatlhodi Mokgoatji Dolamo go tsholola ditsheko tsa ga Jiba.
Moeteledipele wa pele wa BOSASA, Angelo Agrizzi, o ne a bua fa pele ga komiti ya tsheko ya Zondo ya tshenyetso setshaba gore Jiba o ne a amogela dituelo go tswa kwa BOSASA go netefatsa gore melato ya tshenyetso setshaba kgatlhanong le kompone eo e seka ya ya kwa pele.[20]
Metswedi
[fetola | Fetola Motswedi]- 1 2 "Adv Nomgcobo Jiba". Biography. National Prosecuting Authority of South Africa. Archived from the original on 23 February 2019. Retrieved 11 December 2025
- ↑ Underhill, Glynnis (28 August 2014). "NPA's Jiba 'shocked' by queries into her qualifications". Mail and Guardian. Retrieved 11 December 2025
- 1 2 NKOSI (15 September 2016). "NPA's Nomgcobo Jiba, Lawrence Mrwebi struck off the roll". Business Day. pp. BONGANI. Retrieved 11 December 2025
- ↑ Pretorius, Wim (15 September 2016). "NPA to consider options after Nomgcobo Jiba, Lawrence Mrwebi struck off advocates' roll". News24. Retrieved 11 December 2025
- ↑ Grootes, Stephen (19 August 2015). "While not completely out of trouble, Nomgcobo Jiba's future looks bright again". Daily Maverick. Retrieved 11 December 2025
- ↑ Underhill, Glynnis (30 April 2015). "Hawks boss: I was 'set up' to silence corruption investigations". Mail and Guardian. Retrieved 11 December 2025
- 1 2 Thamm, Marianne (23 May 2016). "Zuma, Jiba, Abrahams – a day of delaying the delayed delay". Daily Maverick. Retrieved 11 December 2025
- ↑ "NPA pair's disbarment overturned". Corruption Watch. 10 July 2018. Retrieved 11 December 2025
- ↑ Rabkin, Franny (26 April 2019). "Jiba and Mrwebi fired — 'You lied to me' says Ramaphosa". Mail & Guardian. Retrieved 11 December 2025
- ↑ "CW welcomes the dismissal of Jiba and Mrwebi". Corruption Watch. 26 April 2019. Retrieved 11 December 2025
- ↑ "REVEALED: Shaun Abrahams' hidden hand in the decision to withdraw charges against Nomgcobo Jiba". DispatchLIVE. 24 January 2019. Retrieved 11 December 2025
- ↑ "Advocate Nomgcobo Jiba is Gerrie Nel's target". Retrieved 11 December 2025
- ↑ Chabalala, Jeanette. "Jiba in the dark about NPA's decision to institute charges against her, says lawyer". News24. Retrieved 11 December 2025
- ↑ "Husband of NPA boss pardoned". City Press. 7 April 2012. Retrieved 11 December 2025
- ↑ "Not even a presidential pardon can correct Zuma's illegal detention - NGO". www.iol.co.za. Retrieved 11 December 2025
- 1 2 "Jiba timeline: where did it all go wrong?". Corruption Watch. 10 September 2020. Retrieved 11 December 2025
- ↑ "Jiba in dock for fraud, perjury". www.iol.co.za. Retrieved 11 December 2025
- ↑ "Booysen v Acting National Director of Public Prosecutions and Others (4665/2010) [2014] ZAKZDHC 1; [2014] 2 All SA 391 (KZD); 2014 (9) BCLR 1064 (KZD); 2014 (2) SACR 556 (KZD) (26 February 2014)". www.saflii.org. Retrieved 11 December 2025
- ↑ "Booysen: 'I was prosecuted because I got in Edward Zuma's way'". The Mail & Guardian. 4 February 2019. Retrieved 11 December 2025
- ↑ Gevisser, Mark (11 July 2019). "'State capture': the corruption investigation that has shaken South Africa". The Guardian. ISSN 0261-3077. Retrieved 11 December 2025