Jump to content

Setlhopha sa Tiro sa Dipusetso tsa California

Go tswa ko Wikipedia

Setlhopha sa Tiro sa Dipusetso tsa California e ne e le motheo wa puso o o sa laoleng kwa California o o tlhomilweng ke Molaokakanyetso wa Kokoano ya California wa 3121 ka 2020 go ithuta le go tlhama dikakanyetso tsa dipusetso tsa Maaforika a Amerika, segolobogolo ba e leng ditlogolwana tsa batho ba ba dirilweng makgoba kwa Amerika. E ne e le komiti ya ntlha ya lefatshe ya go duela dipusetso[1] mme e ne ya tlhamiwa go ithuta mekgwa ya go rarabolola bosemorafe jo bo rulagantsweng kgatlhanong le Maaforika a Amerika jo bo bakilweng ke boswa jo bo nnelang ruri jwa bokgoba. [2]Setlhopha sa tiro se ne se diretswe go akantsha ditsela tsa go ruta setšhaba sa California ka diphitlhelelo tsa setlhopha sa tiro le go tshitshinya dipheko.

Maloko a matlhano a ne a tlhomiwa ke mmusi, maloko a le mabedi a ne a tlhomiwa ke tautona wa nakwana wa Senate, le maloko a le mabedi ke motsamaisa dipuisano tsa palamente.[3] Maloko a ne a boutela go lekanyetsa thutopatlisiso ya bona go samagana fela le paakanyo ya ditlogolwana tsa bokgoba jwa pele ga ntwa kwa Amerika, go na le tiriso e e anameng mo bathong ba lotso lwa Bantsho ba Aforika ka kakaretso ba ba nnang kwa Amerika.

Morago ga dingwaga di ka nna tharo tsa go batlisisa dintlha, dipegelo, le ditheetso tsa phatlalatsa, setlhopha sa tiro sa ntlha mo setshabeng sa California sa dipusetso ka Labone, Seetebosigo a le masome mabedi le boferabongwe, 2023, se ne sa golola pego ya sone ya bofelo go batlhami ba molao ba naga ka dikgakololo tsa gore naga e tshwanetse go duelela jang ditso tsa yone tsa tirisodikgoka ya semorafe kgatlhanong le Bantsho le go tlhaola batho.[4]

Setlhopha sa tiro se ne sa kopana ka 2021.[5] Ka 2022, komiti e ne ya amogela bosupi ka ga go kgaoganngwa, go tsenngwa mola o mohibidu, go thibela batlhophi, le mefuta e mengwe ya go tlhaola mme ya buisana ka gore a go siame go duela dipusetso go Maaforika otlhe a Amerika kwa California kgotsa fela ba bagologolwane ba bone ba neng ba dirilwe makgoba.[6] Komiti e ne ya newa dipalo tsa ditiragalo dingwe tse di akaretsang dipalo tse di fitlhang go dikete di le makgolokgolo tsa didolara tsa dipusetso tsa moagi mongwe le mongwe wa California yo o ka supang gore ke setlogolwana sa motho yo o neng a dirilwe lekgoba.[7] Kakanyetso nngwe e ne ya akantsha gore "ka fa tlase fela ga sekete sa didolara Mo-California mongwe le mongwe wa Montsho yo o tswang mo bokgobeng," go ikaegilwe ka palo ya $127,000 ka ngwaga ya pharologano ya botshelo fa gare ga Ba-California ba Bantsho le ba Basweu. Kamilah Moore o lemogile gore California e ne e ka se kgone go duela sekoloto se se ntseng jalo ka tlhamalalo, le gore dipusetso di ka nna tsa se ka tsa tla ka sebopego sa madi, mme ka boleng jo bo lekanang, jaaka mananeo a mahala a tlhokomelo ya boitekanelo kgotsa dikokelwana tsa kalafi.[8]

California ke kgaolo ya ntlha ya Amerika go tlhoma motheo o o tla ithutang ka kgethololo kgatlhanong le Maaforika a Amerika le go akantsha gore go duelwe.[3] Lefa go ntse jalo, kgato e e ntseng jalo ga e tlhoke sekao; Jeremane e ne ya duela bafalodi ba Polao ya Kgailo mme Amerika e ne ya duela Majapane a Amerika a a neng a tsentswe mo kgolegelong ka nako ya Ntwa ya Lefatshe ya bobedi. Mo kgetseng nngwe lefatshe la lelwapa le ne la tsewa ka lefatshe le le itsegeng mme la nna park ya puso.[9]

Maloko ke: senator Steven Bradford, Amos C. Brown, Cheryl Grills, Lisa Holder, assembly member Reginald Jones-Sawyer, Jovan Scott Lewis, Kamilah Moore (Chair), councilmember Monica Montgomery Steppe, and councilmember Donald K. Tamaki.[10] Maloko a ferabobedi ke MaAforika a Amerika fa la boferabongwe e le moJapane wa moAmerika.[3]

Gareng ga ditharabololo tse di akantsweng ke setlhopha e ne e le go kopa maitshwarelo phatlalatsa go tswa kwa California ka seabe sa yone sa go letlelela bokgoba le boswa jwa yone jo bontsi jwa bogolo jwa basweu, mmogo le dituelo go batho ba bagologolwane ba bone e neng e le makgoba.[11] Setlhopha sa Tiro sa California sa go Ithuta le go Tlhama Dikakanyo tsa Pusetso ya Maaforika a Amerika se ntshitse pego ya sone ya bofelo kwa Lekgotleng la Peomolao la California ka Seetebosigo a le masome a mabedi le boferabongwe, 2023.[12]

San Francisco

[fetola | Fetola Motswedi]

Go ya ka New York Times, le mororo ditoropo di le mmalwa tsa Amerika di akanyetsa ditharabololo tse di tshwanang le tseo, ga go na epe e e kileng ya nna matlhagatlhaga jaaka San Francisco, e setlhopha sa yone sa tiro sa maloko a le lesome le botlhano se ileng sa naya badiredibagolo ba mmasepala dikakanyo di le lekgolo le lesome le motso mo pegong ya ntlha. Ntle le kakanyo ya kagosesha, setlhopha sa tiro sa dipusetso se tlhagisitse dintlha di le dintsi tse di tlogetseng baagi ba Bantsho kwa morago, go simolola ka "thibelo ya kgaolo ka bophara ya kgato ya go tlhomamisa" go ya kwa dikgoreletsing tsa kgethololo tse di bakileng phitlhelelo e e lekanyeditsweng ya ditirelo tsa kalafi. Setlhopha sa tiro sa toropo se itsisitse go duela tuelo ya didolara di le dikete di le tlhano gangwe fela, go mongwe le mongwe yo o tshwanelegang ka maiteko a go fedisa phatlha ya khumo ya merafe, e e ntseng e le lebaka la konokono la go duela dipusetso ka nako e telele. Go farologana le seo, setlhopha sa tiro sa dipusetso tsa naga ya California se tshitshintse sekale se se relelang se se nang le tekanyetso ya didolara di le sekete le bobedi tsa bagodi ba Bantsho. Madi a a seatleng a ne a tlhokomelwa thata, mme bontsi jwa one a tsewa e le a a ka se fitlhelelweng mo toropong e e nang le dikgwetlho tse di ntseng di oketsega tsa madi le go tlhoka tumalano ya sepolotiki mo kgannyeng eno.[13]

Nngwe ya dikgakololo tsa Setlhopha se sa tiro, tsa go phimola polelwana ya go ikgethela ga kotlhao go tswa mo thibelong ya molaomotheo wa kgaolo ya bokgoba le bokgoba jo bo sa ithaopeng, e ne ya bewa mo pampiring ya ditlhopho ya Ngwanaatseele 2024 ke Bamolao jaaka ACA 8 ka Seetebosigo a le masome mabedi le bosupa, 2024.

  1. Arango, Tim (May 16, 2023). "Can Reparations Bring Black Residents Back to San Francisco?". The New York Times. ISSN 0362-4331. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabobedi ka 2025.
  2. Lyngaas, Sean (May 9, 2023). "FBI disrupts Russian hacking tool used to steal information from foreign governments | CNN Politics". CNN. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabobedi ka 2025.
  3. 1 2 3 Kolhatkar, Sonali (December 21, 2021). "California Forms a State-Level Reparations Task Force". Yes Magazine. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabobedi ka 2025.
  4. Clayton, Abene (January 29, 2023). "'California's first-in-nation reparations taskforce to release final report': The document could serve as a national blueprint for how states atone for their history of racial violence against Black residents". The Guardian. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabongwe ka 2025.
  5. Karlamangla, Soumya (December 8, 2021). "California's Reparations Task Force Meets Again". The New York Times. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabongwe ka 2025.
  6. Karlamangla, Soumya (March 4, 2022). "Who Should Get Reparations in California?". The New York Times. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabongwe ka 2025.
  7. Sumagaysay, Levi (October 28, 2022). "California reparations push could give Black residents hundreds of thousands of dollars --- here's what they say they would do with it". MarketWatch. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabongwe ka 2025.
  8. Samuel, Leah (November 9, 2022). "Kamilah Moore and California's path to reparations". Harvard Public Health. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabongwe ka 2025.
  9. Ho, Vivian (January 9, 2022). "'If not us, then who?': inside the landmark push for reparations for Black Californians". The Guardian. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabongwe ka 2025.
  10. "Reparations Task Force Members". State of California - Department of Justice - Office of the Attorney General. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabongwe ka 2025.
  11. Gardiner, Dustin (May 17, 2023). "California's reparations process wasn't pretty — but could yield important lessons for the rest of the country". San Francisco Chronicle. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabongwe ka 2025.
  12. "California Task Force to Study and Develop Reparation Proposals for African Americans. Final Report. California, June 29, 2023."
  13. Arango, Tim (May 16, 2023). "Can Reparations Bring Black Residents Back to San Francisco?". The New York Times. ISSN 0362-4331. E nopotswe Seetebosigo a le lesome le boferabongwe ka 2025.