Sylvia Lucas
| Sylvia Lucas | |
|---|---|
| Mothusa modulasetilo wa khansele ya dikgaolo | |
| Assumed office Motsheganong a le masome mabedi le boraro ngwaga wa 2019 | |
| Pele Ga Gagwe | Raseriti Tau |
| Moeteledipele wa bone wa Kapa Bokone | |
| In office Motsheganong a le masome mabedi le boraro ngwaga wa 2013 – Motsheganong a le masome mabedi le bobedi ngwaga wa 2019 | |
| Pele Ga Gagwe | Hazel Jenkins Grizelda Cjiekella |
| Morago Ga Gagwe | Zamani Saul |
| Ka Ga Ena | |
| O tsetswe | Moranang a le masome mabedi le bobedi ngwaga wa 1964 Upington [Aforika Borwa]] |
| Mokgatlho | African National Congress |
| Tiro | Mopolotiki |
Sylvia Elizabeth Lucas (o o bonweng ka Moranang a le masome mabedi le bobedi ngwaga wa 1964) ke mothusa modulasetilo wa khansele ya dikgaolo wa gompieno kwa Aforika Borwa, morago ga go tsena mo ofising eo ka Motsheganong a tlhola malatsi a le masome mabedi le boraro ngwaga wa 2019. Go tswa ka 2013 go tsena 2019, o ne a bereka e le moeteledipele wa bone wa Kapa Bokone. O ne a tlhophiwa a bo a tlhomamisiwa e le motlhatlhami wa ga Hazel Jenkins. Lucas o berekile e le moeteledipele o o tshwareletseng ka nakwana, pele ga a thapiwa, e ne e le tona wa tikologo kwa kgaolong ya Kapa Bokone.[1][2][3][4][5]
Thuto le Pereko
[fetola | Fetola Motswedi]O tshotswe ka Moranang a le masome mabedi le bobedi ngwaga wa 1964, a golela kwa Upington kwa Kapa Bokone. Lucas o tsene sekolo sa Carlton Van Heerden kwa Upington kwa a neng a simolola go nna le seabe mo polotiking teng na dingwaga tsa 1980.[6]
Morago o ne a tsaya karolo mo go ganeg go duela madi a phiriso ya Rosedale, e ne e le bontlha jwa barongwa ba ba khansele ya phetogo, go netefatsa go nna teng ga motlakase kwa metseng e e neng e sa kgone go duela motlakase wa tlwaelesego.[6]
Lucas pele e ne e le typist wa phathi ya National o a neng a nna leloko la ANC ka 1992. Sylvia Lucas o nnile leloko la African National Congress (ANC) e le leloko la tlwaelo la lekalana ka 1992.[5][7] Go tswa ka 1995 go tsena 2000, Lucas o berekile e le mokhanselara wa mmasepala wa Khara Hais kwa Upington, fa a bereka mo makgotleng a ANC mo kgaolong eo. O berekile e le mosadi wa ntlha go nna mofulasetilo wa ANC mo kgaolong ya Siyanda go tswa ka 2001 go tsena 2004.[5]
Ka 2000, Lucas o ne a tlhophiwa go direla kwa kgaolong ya Kapa Bokone. Mokwaledi mogolo wa ANC Kgalema Motlanthe, o ne a itsise ka 2003, gore leina la ga Lucas ke la bone mo lenaaneng la ANC la bo ntlhopheng ba Kapa Bokone.[5]
Ka 2004, o ne a tlhophiwa mo komiting ya kgaolo ya ANC kwa Kapa Bokone. O ne a tlhatlogile naemo mo lekgotleng la bomme ba ANC, a bereka e le mokwaledi wa kgaolo morago ga go ithola marapo ga ga Maykie Dipuo. Maemo a a ne a mo dira leloko la pele la lekgotla la komiti ya lefatshe. Ka 2007, e ne e le mothusa modulasetilo wa lekgotla la bomme. Ka 2009, o ne a tlhomiwa tona wa tikologo le pabalelo tlholego kwa Kapa Bokone.[5]
Lucas o tsere karolo mo maetong a mafatshefatshe a ANC a ithutintsho kwa United Kingdom, Canada le United States.[6]
Moeteledipele wa Kapa Bokone
[fetola | Fetola Motswedi]Morago ga moeteledipele Hazel Jenkins a sena go idibala, a lwala go swa mohama, ka 2012,[8] khansele ya kgaolo e ne ya thapa Grizelda Cjiekella e le moeteledipele o o tshwareletseng ka lobaka lwa boitapoloso jwa ga Jenkins.[9] Fa morago ga ngwaga Hazel Jenkins a sena go ithola marapo mo maemong a boeteledipele jwa Kapa Bokone, Sylvia Lucas o ne a itsisiwe ke ANC ka Moranang a le lesome le borobabongwe ngwaga wa 2013 fa a tlaa tsaya maemo a boeteledipele.[10][11] Ka letsatsi le le beilweng go tlhomamisa Lucas e le moeteledipele, le fa go ntse jalo, tshutiso ya go lemoga go ithola marapo ga ga Jenkins e ne ya seka ya dumalanwa. Tlhopho mo palamenteng ya Kapa Bokone ka Moranang a le masome mararo ngwaga wa 2013, e mo go yone diphathi tsa kganetso tsa COPE le Democratic Alliance di neng tsa nna le seabe, e ne ya retelelwa ke go fitlhelela kemo nokeng ya bobedi mo borarong e e tlhokafalang gore tshutiso e diragadiwe. Ka jalo, Jenkins o ne a tswelela e le moeteledipele, Lucas a tlhomamisiwa letsatsi lone leo a tlhatlhama Grizelda Cjiekella go nna moeteledipele o o tshwareletseng wa kgaolo[2]
Fa Hazel Jenkins a ne a ithola marapo, ka Motsheganong a le masome mabedi le bobedi ngwaga wa 2013,[3] tshutiso ya go tlhomamisa motlhatlhami wa gagwe e ne ya kgonagala.[4] Lucas o ne a tlhophiwa semmuso a bo a tlhomamisiwa e le moeteledipele wa kgaolo ka Motsheganong a le masome mabedi le boraro ngwaga wa 2013.[12] O ne a ntsha mafoko a gagwe a tlhomamiso ka Motsheganong a le masome mararo ngwaga wa 2013.[12]
Lucas o ne a tlhomiwa moeteledipele gape ka Motsheganong 2014, ke komiti ya African National Congress, morago ga ditlhopho tsa Motsheganong a le malatsi a supa ngwaga wa 2014. E ne e le ene fela mosadi o o tlhomilweng moeteledipele mo dikgaolong tse di eteletsweng pele ke ANC tse di ferang bobedi.[13]
Lucas o dule mo ofising ka Motsheganong 2019 go nna mothusa modulasetilo wa khansele kgolo ya dikgaolo. Zamani Saul o ne a tlhomiwa motlhatlhami wa gagwe.[14][15]
Dikganetsano
[fetola | Fetola Motswedi]"Moeteledipele wa dijo tsa ka pele"
[fetola | Fetola Motswedi]Moeteledipele Lucas o ne a sekasekwa ke metswedi ya dikgang fa go supiwa gore o dirisitse madi a ka nna dikete di le masome matlhano le boraro a diranta mo dijong tsa nakwana le didirisiwa tsa gagwe ka bo ene, ka karata ya puso ya sekoloto, mo dibekeng tse di lesome tsa ntlha a sena go tsena mo maemong. Madi a. a ne a balelelwa e ka nna di ranta di le makgolo a supa le masome a marataro, se se neng sa nopolwa ke phathi ya kganetso tsa Democratic Alliance.[16]
Moeteledipele o ne a ganetsa ditopo tse di kwa godimo tse are "re ne re tlaa ja jang fa re sa dirise madi a makgetho?" ANC morago e ne ya sireletsa moeteledipele, e tlhasela diphathi tsa kagnetso le babegadikgang ba ba neng ba kwadile ka ene mo dipampiring, bogolo jang motshwantshi wa metlae Jonathan Shapiro.[17] O ne a simolola go bidiwa moeteledipele wa dijo tsa ka pele mo dipegong tsa metswedi ya dikgang le ditlhogo tsa dipampiri tsa dikgang.
Metswedi
[fetola | Fetola Motswedi]- ↑ "Lucas appointed new Northern Cape Premier". Retrieved 21 November 2025
- 1 2 "Jenkins bly premier: opposisie slaan kitaar in politieke drama" (Jenkins remains premier: opposition strums the guitar in political drama), Volksblad, 1 May 2013, p 1.
- 1 2 "Jenkins resigns from top post" Diamond Fields Advertiser 23 May 2013 p 8.
- 1 2 "Northern Cape premier to be elected, sworn in – City Press 23 May 2013". Archived from the original on 23 May 2013. Retrieved 21 November 2025
- 1 2 3 4 5 "Sylvia – a profile of a Premier " Diamond Fields Advertiser 3 April 2013 p 2.
- 1 2 3 "Lucas appointed new Northern Cape Premier, SABC News, 19 April 2013". Retrieved 21 November 2025
- ↑ "Northern Cape premier's family home 'petrol bombed'". 10 April 2013. Retrieved 21 November 2025
- ↑ Premier suffers stroke; Jenkins needs time to recover. Diamond Fields Advertiser 20 February 2012, pp 1–3
- ↑ "Northern Cape Provincial Government". www.northern-cape.gov.za. Retrieved 21 November 2025
- ↑ The SABC reported, 19 April 2013 (Lucas appointed new Northern Cape Premier, SABC News, 19 April 2013), that: “The ANC's Provincial Secretary, Zamani Saul, made the announcement at the party's provincial headquarters, Amaqhawe Building, in the absence of current Acting Premier, Griezelda Cjiekella and ANC chairperson, John Block, who are both on a ten-day visit to Dublin, Ireland.”
- ↑ The Lucas family home in Upington was allegedly petrol-bombed just two weeks after her nomination for the post.(Mail and Guardian 10 Apr 2013)
- 1 2 "Lucas elected new Northern Cape Premier – City Press 23 May 16:43". Archived from the original on 23 May 2013. Retrieved 21 November 2025.
- ↑ "The New Age - Newspaper ( South Africa )". 27 June 2020. Retrieved 21 November 2025
- ↑ Know your premier: Zamani Saul. Retrieved on 21 November 2025
- ↑ Sylvia Lucas 'deeply humbled' by election as NCOP deputy chair. Retrieved on 21 November 2025
- ↑ "Premier's R53 000 fast food bill". IOL News. Retrieved 21 November 2025
- ↑ Sandi, Kwon Hoo. "ANC slams cartoons of 'fast food premier'". IOL.com. Retrieved 21 November 2025