Ghanzi
Ghanzi | |
|---|---|
Kgaolo | Ghanzi |
Setshaba | 21,420 |
Elevation | 1,420 m (4,660 ft) |
Ghanzi ke toropo e e mo gare ga Sekaka sa Kalahari karolo e e kwa bophirima jwa Rephaboliki ya Botswana mo borwa jwa Aforika. Kgaolo eno e itsege mo teng ga naga ka madirelo a yone a nama ya kgomo. Tota e bile, balemibarui ba Ghanzi ba tlamela ka diperesente di ka nna 75% tsa diromelwantle tsa nama ya kgomo ya bosetšhaba, go ya ka Khomišene ya Nama ya Botswana, bogolosegolo kwa United Kingdom le kwa Yuropa.[1]
Ka nako ya palobatho ya 2021, go ne go na le batho ba le 21,420 ba ba nnang mo toropong le ba bangwe ba le 6,900 gaufi le yone.[2] Ghanzi ke bogare jwa tsamaiso ya Kgaolo ya Ghanzi mme e tsewa e le "motsemogolo" wa kgaolo, ka e le yone e kgolo go gaisa go ya ka palo ya batho le selekanyo sa thutafatshe.[3]Sedika sa Ghanzi se bogolo jwa disekwerekilometara di le 117 910 (diheketara di le 29 140 000) mme se bapile le Ngamiland kwa bokone, Sedika sa Bogare kwa botlhaba, le Kgaolo ya Kgalagadi le Kweneg kwa borwa. Molelwane wa yone wa bophirima o tlhakanetswe le Namibia.
Leina
[fetola | Fetola Motswedi]Go peleta mo gongwe ga Ghanzi go akaretsa "Gantsi" - e e tsamaelanang thata le Setswana, puo ya setshaba ya Botswana - "Ghansi"; le "Gantsi". Gape go ile ga bolelwa gore dithanolo tse di farologaneng tsa Ghanzi tota di tswa mo lefokong la puo ya Naro "Gaentsii", le le kayang "marago a magolo a a rurugileng", le le kayang karolo ya mmele wa tshephe, mme moragonyana dikgomo tse di neng di phuthegela go dikologa pane mo lefelong leo.
Hisetori
[fetola | Fetola Motswedi]Moaforikaner wa ntlha go nna kwa Ghanzi e ne e le Hendrik van Zyl yo o neng a phatsima, yo o neng a kgabaganya Kalahari mme a tlhoma kgwebo e nnye ya go tsoma le go gweba mo lefelong leo ka 1870 mme a bona khumo e e feteletseng mo kgwebong ya dinaka tsa tlou. Le fa go ntse jalo, khudugo ya ntlha e e bonalang ya Maburu kwa Ghanzi e simolotse ka 1897–1898.
Lefelo le gompieno le itsegeng ka leina la Ghanzi le ne la bidiwa "Kamp". Otele ya Kalahari Arms le banka ya Barclays kwa Ghanzi ke dingwe tsa dikgwebo tsa ntlha tse di simolotsweng kwa Ghanzi.
Motse wa Ghanzi e ne e le setlhogo sa athikele ya LA Times ya 1988 e e neng e tlhalosa kamano e e atamalaneng magareng ga baagi ba Afrikaner le bushmen. Ka nako eo, go ne go sena radio kgotsa thelebišene kwa Ghanzi, mme Hotele ya Kalahari Arms, e e neng e dikologilwe ke terata e e bogodimo jwa dikgato di le boferabongwe go dira gore ditau di se ka tsa tsena, e ne e le yone fela bara le lefelo la go ijesa monate mo lefelong leo.[4]
Baagi
[fetola | Fetola Motswedi]Ghanzi ke lefelo la merafe e e farologaneng jaaka maAfrikanere, Basarwa, Bakgalagadi le Baherero, ba botlhe ba nang le mowa wa go itshokelana. Banni ba lefelo leno ba bua dipuo tse di farologaneng jaaka Seburu, Sekgoa, Sesarwa, Setswana, Sekgalagadi le Seherero, mme puo ya bone e e tlwaelegileng ke Se-Shekgalagari le Se-Naro. Le fa go se na tshedimosetso e e leng teng ka ga dipalo tsa ga jaana tsa baagi ba Maaforikanere, ka 1973, Maburu a Kalahari a ne a dira bokana ka 10% ya baagi kwa Ghanzi.[5]
Metswedi
[fetola | Fetola Motswedi]- ↑ mindq (2017-04-25). "Ghanzi". Botswana Tourism Organisation. Retrieved 2021-04-16.
- ↑ "80 GHANZI". Republic of Botswana Central Statistics office. Archived from the original on 2016-08-22. Retrieved 2011-05-09.
- ↑ "Botswana - Ghanzi District". www.botswana-info.com. Retrieved 2021-04-16.
- ↑ Myre, Greg. "Afrikaners Amid the Bushmen of the Kalahari: Botswana Outpost Bends Black, White." LA Times [Los Angeles] 10 Jan. 1988: n. pag. Print.
- ↑ Russell, Margo and Martin Russell. "Ghanzi Afrikaners 1973: a domestic description", Afrikaners of the Kalahari. 1st ed. Cambridge: Cambridge University Press, 1979. 40-57. Cambridge Books Online. Web. 13 April 2016.