Thabo Mbeki

From Wikipedia
Jump to navigation Jump to search

Thabo Mvuyelwa Mbeki o tsoaletsoe ka 18 June 1942 ke moeta-pele oa Afrika Boroa ea sebelelitseng e le Mopresidente oa bobeli oa Apartheid oa Afrika Boroa ho tloha ka 14 June 1999 ho ea ho 24 September 2008. Ka la 20 September, 2008, ka likhoeli tse ka bang robong lilemong tse peli tse fetileng, Mbeki o ile a phatlalatsa ho itokolla ha hae ka mor'a ho hopoloa ke Komiti ea Tsamaiso ea Sechaba ea ANC, ho latela qeto ea moahloli CR Nicholson ea ho kena-kenana ka tsela e fosahetseng ho National Prosecuting Authority ( NPA), ho kenyeletsa le ts'ebetso ea Jacob Zuma bakeng sa bobolu. Ka la 12 Nts'ana 2009, Lekhotla le ka Holimo-limo la Boipiletso le ile la fetola nyeoe kahlolo ea Nicholson empa ho itokolla ho ema.

Ha a ntse a le ofising, moruo oa Afrika Boroa o ile oa eketseha ka tekanyo ea 4,5% ka selemo, ho theha mosebetsi likarolong tse bohareng [tlhaloso e hlokahalang] ea moruo. Sehlopha sa bohareng ba batsho se ile sa atolosoa haholo ka ts'ebetsong ea Black Economic Empowerment (BEE). Khōlo ena e ile ea eketsa tlhokahalo ea litsebi tse koetlisitsoeng tse hlohlelletsoang ke bajaki ka lebaka la tlōlo ea molao e mabifi, empa e ile ea hlōleha ho rarolla ho hloka mesebetsi ho batho ba bangata ba sa tsebeng letho. O ile a hohela bongata ba lichelete tsa lichelete ka ntle ho Afrika (FDI) 'me a etsa hore Afrika Boroa e be karolo ea bohlokoa ea khōlo ea Afrika. Ke moqapi oa NEPAD eo sepheo sa hae e leng ho hlahisa moralo o tsitsitseng oa ntlafatso ea moruo le moruo oa Afrika. O ne a boetse a okametse katleho ea marokho a moruo ho lichaba tsa BRIC (Brazil, Russia, India le Chaena) le ho thehoa ha mokhatlo oa India-Brazil-South Africa (IBSA) Dialogue Forum e le hore "ho be le lipuisano tsa lipolotiki le ho tsamaisana hammoho le ho matlafatsa khoebo le likamano tsa moruo ".

Mbeki o ile a phehella litabeng tsa naha ea Afrika ho akarelletsa le: Burundi, Democratic Republic of Congo (DRC), Ivory Coast, le litumellano tse ling tsa bohlokoa tsa khotso. Mbeki e ile ea okamela phetoho ea Mokhatlo oa African Unity (OAU) ho ea African Union (AU). "Lipuisano tsa hae tse khutsitseng" Zimbabwe, leha ho le joalo, li boleloa hore ke nako e telele ea puso ea Robert Mugabe ka chelete ea batho ba likete le khatello e matla ea moruo ho baahelani ba Zimbabwe. O ile a fetoha moeta-pele oa lentsoe la Moifo o sa Bakiloeng ho Machaba a Kopaneng, 'me, ha a ntse a senya setulo sa Afrika Boroa Lekhotleng la Tšireletso, o ile a tsitlella ho fetoha ha' mele oo.

Mbeki e amohetse ho nyatsoa ha lefats'e ka boemo ba hae ka AIDS. O botsa lipuisano pakeng tsa HIV le AIDS, mme o lumela hore kamano pakeng tsa bofutsana le tekanyo ea AIDS Afrika e ne e le phephetso ho khopolo ea kokoana-hloko ea AIDS. Sepheo sa hae ha sea ka sa thusoa ke Letona la Bophelo la Manto Tshabalala-Msimang le ho pharalla lefapha la meriana Afrika Boroa. Thibelo ea hae ea li-antiretroviral lipetleleng tsa sechaba ho hakanngoa hore ke eona e ikarabellang bakeng sa lefu la pele ho nako pakeng tsa batho ba 330 000 le 365 000. Mbeki o boetse o nyatsoe ka ho arabela litlhaloso tse mpe tse entsoeng ka 'muso oa hae ka ho qosa ba nyatsang ba khethollo ea merabe.